Od dawna wyczekiwane zmiany w obrocie ziemią rolną wreszcie nastąpiły. 28 maja 2019 r. prezydent Andrzej Duda podpisał nowelizację ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego, umożliwiając wejście nowych przepisów w życie. Największą zmianą jest poluzowanie zasad dotyczących zakupu działki rolnej przez osoby niebędące rolnikami – od teraz będą one mogły swobodnie kupić grunty rolne o powierzchni nie 0,3 ha, a 1 ha. Łatwiej będzie też nabyć ziemię położoną w granicach miast.
Zmiany w obrocie ziemią rolną ucieszą zwłaszcza nierolników
Wprowadzone w 2016 roku przepisy dotyczące obrotu ziemią rolną, które miały na celu utrudnienie życia spekulantom, drastycznie ograniczyły handel działkami rolnymi w Polsce. Od tamtej pory wielu obserwatorów rynku zwracało uwagę, że prawo stało się aż zbyt restrykcyjne. Przykładowo nierolnik chcący zamieszkać na wsi mógł swobodnie kupić działkę o powierzchni jedynie 0,3 ha.
Nowelizacja ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego zwiększa ten limit do 1 ha oraz daje nierolnikom możliwość kupowania działek rolnych w granicach miast. W przypadku zakupu ziemi na wsi na cele nierolnicze (np. pod budowę domu) nabywca może kupić tylko jedną działkę, natomiast dla działek w obrębie miast nie wprowadzono takich ograniczeń. Co istotne, nowe zasady obowiązują nie tylko przy kupnie działek rolnych, ale też w przypadku uzyskania gruntów na drodze:
- podziału majątku wspólnego w wyniku rozwodu,
- postępowania egzekucyjnego i upadłościowego,
- zniesienia współwłasności,
- podziału, przekształcenia lub łączenia spółek.
Warto pamiętać, że prawo pierwokupu gruntów rolnych nadal ma w każdym przypadku Krajowy Ośrodek Wsparcia Rolnictwa. Jeśli przez miesiąc nie skorzysta z tego prawa, ziemię może nabyć kto inny. Z danych Ministerstwa Rolnictwa wynika jednak, iż nie ma powodów do obaw, że KOWR zacznie masowo przejmować grunty.
Od 1 września 2017 r. do 31 grudnia 2018 r. KOWR miał możliwość skorzystania z prawa pierwokupu w przypadku 1707 transakcji ziemią rolną o łącznej powierzchni 8290 ha. KOWR zrobił to jednak jedynie w przypadku 31 transakcji, kupując łącznie 756,8349 ha gruntów.
Działki powyżej 1 ha również będzie mógł kupić nierolnik, jednak dopiero wtedy, gdy chęci zakupu nie wyrazi żaden rolnik, a zgody na sprzedaż udzieli dyrektor KOWR. Żeby KOWR mógł zapanować nad tysiącami transakcji, w nowelizacji przepisów wprowadzono obowiązek zamieszczania wszystkich ogłoszeń o sprzedaży ziemi rolnej na specjalnym portalu KOWR-u. Ten nakaz wejdzie jednak w życie dopiero za rok.
Działki rolne – co jeszcze się zmieni?
Kolejną istotną zmianą prawną jest ułatwienie sprzedaży zakupionej działki rolnej. Dotychczas osoba, która kupiła od rolnika działkę o powierzchni przekraczającej 1 ha, miała obowiązek prowadzić na niej działalność rolniczą, a do tego przez 10 lat nie mogła tych gruntów sprzedać. Teraz czas ten skrócono do 5 lat.
Zobacz atrakcyjne działki na sprzedaż na stronie lub w aplikacji Gratki
Dodatkowo uzyskanie zgody na sprzedaż nabytej działki rolnej przed upływem wyznaczonego okresu nie wymaga już decyzji sądu – teraz zgodę taką wyda dyrektor KOWR na drodze decyzji administracyjnej. Rolnik chcący sprzedać grunt nie będzie też już potrzebował poświadczenia od burmistrza, wójta czy prezydenta miasta, że faktycznie prowadzi działalność rolną – oświadczenie takie będzie można odtąd złożyć samodzielnie.
Z istotniejszych zmian warto wymienić jeszcze rozszerzenie katalogu osób spokrewnionych z rolnikiem, które mogą swobodnie kupować działki rolne nawet nie mając kwalifikacji do prowadzenia gospodarstwa. W myśl nowych przepisów osoby te to:
- rodzeństwo rolnika,
- dzieci rodzeństwa,
- małżonek,
- zstępni (potomkowie: dzieci, wnuki, prawnuki),
- wstępni (przodkowie: rodzice, dziadkowie, pradziadkowie),
- osoby przysposabiające i przysposobione,
- rodzeństwo rodziców rolnika,
- pasierbowie rolnika.
Ostatnie dwie pozycje na tej liście zostały dodane właśnie w podpisanej przez prezydenta nowelizacji ustawy.
Przepisy dobre dla Kowalskiego, ale nie dla deweloperów
Wprowadzone przez nowelizację zmiany powinien odczuć przede wszystkim przeciętny Kowalski. Osoba, której marzy się dom na wsi bez konieczności uprawy ziemi, będzie teraz mogła kupić większą niż przedtem działkę. Z kolei ktoś, kto postanowi spróbować swoich sił w rolnictwie, a po kilku latach stwierdzi, że to jednak nie jest zajęcie dla niego, będzie w stanie łatwiej i szybciej sprzedać swoje grunty rolne. Nowelizacja upraszcza też rozmaite procedury, redukując niepotrzebną biurokrację.
Z nowych przepisów z pewnością nie będą za to zadowoleni deweloperzy, którzy nadal nie mogą swobodnie kupować działek rolnych pod zabudowę mieszkaniową. Szczególnie bolesne jest dla nich ograniczenie dotyczące gruntów położonych w granicach miast – zdaniem deweloperów tereny te mimo klasyfikacji jako grunty rolne często wcale nie są uprawiane i leżą odłogiem, tymczasem ich lokalizacja czyni z nich świetne tereny pod inwestycje mieszkaniowe. Na razie jednak nic nie zapowiada, żeby coś miało się w tej kwestii zmienić.
Większość nowych przepisów wejdzie w życie w ciągu 14 dni od daty publikacji, czyli w czerwcu 2019 r.
Źródło: premier.gov.pl, legislacja.rcl.gov.pl
![emisja bez ograniczeń wiekowych](https://s-nsk.ppstatic.pl/assets/nsk/v1.210.1/images/video_restrictions/0.webp)
Czy warto kupować dzisiaj mieszkanie?
Dołącz do nas na Facebooku!
Publikujemy najciekawsze artykuły, wydarzenia i konkursy. Jesteśmy tam gdzie nasi czytelnicy!
Kontakt z redakcją
Byłeś świadkiem ważnego zdarzenia? Widziałeś coś interesującego? Zrobiłeś ciekawe zdjęcie lub wideo?